Artrose

Artrose is een reumatische aandoening waarbij het kraakbeen dunner en zachter wordt. Dit leidt tot vervorming van het bot direct onder het kraakbeen. Artrose wordt vaak gezien als verouderingsproces of slijtage, maar dit is niet helemaal juist. Artrose is een reumatische ziekte die op zichzelf voorkomt, maar ook kan ontstaan na een gewrichtsontsteking of bij zwakke gewrichtsbanden. Artrose komt vaker voor op oudere leeftijd, maar kan in principe op elke leeftijd voorkomen.

Wat is artrose?

Artrose is een van de drie hoofdvormen van reuma. Artrose is een chronische aandoening en verloopt langzaam progressief; dat wil zeggen dat het niet over gaat en langzaam erger wordt. In het gewricht komen twee botten bij elkaar. Om deze botten niet tegen elkaar te laten schuren, zitten er op het uiteinde van de botten schokdempende kussentjes. Die zijn van kraakbeen gemaakt. De botten in het gewricht worden bij elkaar gehouden door banden en een gewrichtskapsel. Aan de binnenkant van het kapsel zit een slijmvlieslaag, ook wel synovium genoemd. Deze slijmvlieslaag werkt als smeermiddel. Alle gewrichten in ons lichaam zijn op deze manier opgebouwd.

Bij artrose worden de kraakbeenkussentjes langzaam afgebroken. Na verloop van tijd gaan de botten over elkaar heen schuren. Dit leidt tot vervorming van het bot direct onder het kraakbeen. Er vormen zich aan de rand van het gewricht zichtbare en voelbare knobbels, osteofyten genoemd. Deze knobbels beperken de beweeglijkheid van het gewricht. Ook kunnen zenuwen bekneld raken. Dit kan pijn, gevoelsstoornissen en krachtsverlies veroorzaken. U kunt zich voorstellen dat het verlies van kraakbeen, het over elkaar heen schuren van bot en de osteofyten zorgen voor pijn. Artrose kan gepaard gaan met ontstekingen. Het gewricht wordt dan warm, dik en stijf.

Chronische aandoening

Artrose is een chronische aandoening en verloopt langzaam progressief; dat wil zeggen dat het niet over gaat en langzaam erger wordt. Artrose kan na een periode van pijn en stijfheid de stand van de botten blijvend veranderen.

Bij deze aandoening heeft u periode's waarbij u de ene keer meer pijn heeft dan de andere keer. Bewegen en het op tijd nemen van rustmomenten kunnen de pijn verminderen. Bij veel pijnklachten mag u een pijnstiller innemen.

Ontstaan artrose

Er zijn meerdere factoren in het spel die invloed hebben op het krijgen van artrose. Veroudering, geslacht, overgewicht, langdurige overbelasting of een zware blessure kunnen een rol spelen bij het ontstaan van artrose. Vrouwen hebben vaker last van artrose dan mannen.

Onderzoek

De arts maakt voor het stellen van de diagnose gebruik van uw verhaal en lichamelijk onderzoek. Uw arts onderzoekt uw gewrichten of er vocht aanwezig is en/of er vergroeiingen voelbaar zijn. Afhankelijk van uw klachten wordt verder gekeken. Meestal laat uw arts röntgenfoto's maken. De ruimte tussen twee botuiteinden op de foto zegt iets over de dikte van het kraakbeen. Op de foto kunnen afwijkingen te zien zijn, terwijl u toch weinig klachten heeft. Omgekeerd kan de foto er goed uitzien, terwijl u veel pijn heeft. Artrose is niet vast te stellen door bloedonderzoek.

Vervolg

Als u via de reumatoloog de diagnose artrose gekregen heeft, krijgt u een afspraak bij de reumaconsulent. Zij geeft u informatie over de aandoening en adviezen hoe u in het dagelijks leven met de klachten van de artrose kunt omgaan.

Wat kunt u zelf doen?

Bewegen is belangrijk als u artrose heeft. Vaak wordt gedacht dat bewegen de artrose verergerd, dit is niet het geval. Het is juist belangrijk om uw gewrichten soepel te houden en uw spieren te trainen. Kies een activiteit of sport die bij u past. Houdt hierbij rekening met uw grenzen en voorkom overbelasting. Voor advies kunt u hiervoor terecht bij de reumaconsulent of een fysiotherapeut.

Overgewicht is een van de belangrijkste risicofactoren voor de ontwikkeling en verergering van artrose. Heeft u overgewicht, kijk dan wat u kunt doen om af te vallen.

Het is belangrijk om uw gewrichten niet te overbelasten. Een goede balans tussen rust in inspanning kan zorgen voor minder pijnklachten.