Multidisciplinaire zorg bij duizeligheid

Het duizeligheidscentrum in Ziekenhuis Gelderse Vallei is een polikliniek waar keel-, neus en oorheelkunde (KNO)-artsen, neurologen, longartsen en de afdeling neurofysiologie samenwerken om de oorzaak van duizeligheid te vinden. Dit noemen wij multidisciplinaire zorg.

Margreet Nederpel (63) heeft een afspraak bij KNOarts Maarten Majoor voor een onderzoekstraject. Hij vertelt: ‘Dit traject bestaat uit het invullen van vragenlijsten, een evenwichtsonderzoek, een balansonderzoek, een gehoortest, een bloeddrukmeting, bloedonderzoek en eventueel een longfunctietest.’

Onderzoek op 1 dag

De onderzoeken vinden plaats op 1 dag, gevolgd door een gesprek met de KNO-arts. Maarten Majoor: ‘De uitslagen van de onderzoeken die mevrouw Nederpel heeft gehad, zijn bekend. We kunnen een eerste diagnose stellen en diverse oorzaken van de duizeligheid uitsluiten. Het onderzoekstraject is vergelijkbaar met een piramide. Wij zitten nu halverwege; er is nog vervolgonderzoek nodig om bovenin de piramide te komen. De oorzaak van duizeligheid is lastig te vinden, omdat de aandoening vele oorzaken kan hebben. Soms vinden we geen oorzaak.’

Stevige schoenen

Afgelopen zomer kreeg Margreet Nederpel voor het eerst last van duizeligheid. De klachten hielden aan en kregen steeds meer impact op haar sociale leven. ‘De duizeligheid maakt me vaak onzeker. Ik heb weinig grip op mijn klachten en ik moet steeds een stap vooruit denken. Van het ene op het andere moment kan de wereld om mij heen gaan draaien. Mijn hoge hakken heb ik inmiddels vervangen door een paar stevige schoenen, zodat ik meer in contact sta met de grond onder mijn voeten.’

Humor

‘Wat ik erg mis zijn de fietstochten die ik regelmatig maakte. Helaas gaat dit niet meer. Autorijden lukt nog wel, zo lang ik maar rechtdoor blijf rijden en niet te veel met mijn hoofd draai. Maar ja, ooit moet je een keer afslaan,’ lacht Margreet Nederpel. ‘In het centrum van Amsterdam waag ik me dan ook niet meer met de auto. Ik houd het maar een beetje luchtig. Met hier en daar een vleugje humor, kom ik een heel eind. Dat heeft mij ook geholpen om de draad weer op te pakken en te genieten van de dingen die ik nog wel kan.’

Duizeligheid is het gevoel dat de relatie tot de ruimtelijke omgeving verstoord is. Dit kan variëren van draaierigheid, een licht of zweverig gevoel tot de beleving dat de wereld om u heen draait of u in de stilstaande wereld draait.

  • ontsteking van het evenwichtsorgaan
  • ziekte van Menière, migraineuze duizeligheid
  • doorbloedingsstoornis of bloeding in het evenwichtsorgaan/ kleine hersenen
  • hyperventilatie, angst, depressie
  • bewegingsafhankelijke duizeligheid
  • medicatie die schadelijk is voor het evenwichtsorgaan
  • bloeddrukdaling
  • laag bloedsuikergehalte of vergiftiging
  • bij bewegingsafhankelijke duizeligheid (BPPD) kan een arts het lichaam op een bepaalde manier draaien om losliggende ‘steentjes’ terug te brengen naar de oorspronkelijke plek in het evenwichtsorgaan
  • bij de ziekte van Menière of migraine kan medicatie worden voorgeschreven tegen duizeligheid
  • bij hyperventilatie kunnen ademhalingsoefeningen de klachten verlichten
  • bij balans- en evenwichtsproblemen (als gevolg van beschadiging van het evenwichtsorgaan) kan fysiotherapie het herstel versnellen

KNO-arts Majoor: ‘Een veelvoorkomende maar onschuldige vorm van duizeligheid is bewegingsafhankelijke duizeligheid (BPPD). Deze vorm van duizeligheid ontstaat bij bewegingen zoals opstaan, bukken, omhoog kijken en omdraaien in bed. De duizeligheid kan heftig zijn, maar trekt meestal binnen een minuut weer weg. BPPD wordt veroorzaakt door losgeraakt oorgruis in het binnenoor. Ze zitten normaal gesproken vastgeplakt met een soort gelei maar kunnen tijdelijk loskomen en de werking van het evenwichtsorgaan verstoren.’

  • probeer uw levensstijl aan te passen en stress te vermijden
  • accepteer dat u evenwichtsklachten heeft en vertel het aan uw omgeving
  • probeer in beweging te blijven, bijvoorbeeld door regelmatig te wandelen
  • bewegen zorgt ervoor dat het evenwichtsorgaan goed getraind blijft
  • vermijd het gebruik van alcohol. Het evenwichtsorgaan kan door alcohol overprikkeld raken: dit kan leiden tot duizeligheid en evenwichtsverlies

Reisziekte wordt veroorzaakt door zintuiglijk verkeerde combinaties: de informatie die de verschillende zintuigen naar de hersenen sturen, komen niet overeen. Reisziekte ontstaat als je je niet meer met je ogen kunt oriënteren, als je op een deinende boot zit of niet op de weg kunt kijken. Je ogen melden je hersenen dat je stilzit, maar het evenwichtsorgaan meldt een schommelende beweging aan de hersenen. Het brein raakt in de war: het gevolg is misselijkheid en soms braken, bleek zien en zweten. Door te zorgen voor frisse lucht of te kijken naar een vast punt op de horizon, nemen de klachten af. Zodra de reis voorbij is, verdwijnt de reisziekte vanzelf.